can dự

Anh ta bị tình nghi can dự đến vụ án.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Dính líu, liên quan, có liên can đến: Chỉ việc một người hoặc một sự việc có mối liên hệ, dính dáng đến một sự việc, tình huống nào đó, thường là không tốt hoặc không được mong muốn.
   • Xen vào, can thiệp, nhúng tay vào: Chỉ hành động chủ động tham gia, can thiệp vào một việc không phải của mình hoặc không được mời.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Anh ta bị tình nghi can dự đến vụ án. (Anh ta bị nghi ngờ có liên quan đến vụ án.)
  • Đây là chuyện nội bộ của chúng tôi, xin đừng can dự vào. (Đây là việc nội bộ của chúng tôi, xin đừng xen vào.)
  • Việc này không can dự gì đến cô. (Việc này không liên quan gì đến cô.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "can dự vào": thường đi kèm với giới từ "vào" để chỉ đối tượng cụ thể mà người nói dính líu hoặc xen vào.

  • Hắn đã can dự vào những hoạt động phi pháp. (Hắn đã dính líu vào những hoạt động phi pháp.)

• "bị can dự": dạng bị động, nhấn mạnh việc bị vướng vào, bị liên lụy.

  • Nhiều người vô tội bị can dự trong cuộc điều tra. (Nhiều người vô tội bị liên lụy trong cuộc điều tra.)

Biến thể và từ gần giống

• Liên can (động từ): có liên quan, dính dáng đến (thường trong ngữ cảnh pháp lý hoặc sự việc tiêu cực). Nghĩa gần giống với "can dự".
• Dính líu (động từ): có mối quan hệ, thường là không hay, đến một việc nào đó.
• Xen vào (cụm động từ): can thiệp vào chuyện của người khác. Nhấn mạnh hành động không mời mà đến.

Từ đồng nghĩa

• Liên quan: có mối liên hệ với nhau.
• Dính dáng: có phần tham gia, liên hệ (thường theo hướng tiêu cực).
• Nhúng tay: tham gia vào (một việc không hay).

Từ trái nghĩa

• Vô can: không có liên quan, không dính dáng.
• Đứng ngoài: không tham gia, không can thiệp vào.

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

• Can dự đến: nhấn mạnh mối liên hệ hướng tới một đối tượng, sự việc cụ thể.
  • Lời nói của anh can dự đến danh dự của nhiều người. (Lời nói của anh liên quan đến danh dự của nhiều người.)

Thành ngữ liên quan

• "Can dự gì đến...": một cấu trúc phổ biến trong khẩu ngữ, dùng trong câu hỏi hoặc phủ định để nhấn mạnh sự không liên quan.
  • Chuyện của nó, can dự gì đến tôi? (Việc của nó, có liên quan gì đến tôi?)